KALENDARIUM FESTIWALOWE
strona główna
poniedziałek 23.06
wtorek 24.06
środa 25.06
czwartek 26.06
piątek 27.06
sobota 28.06
niedziela 29.06
 
Kurs Muzyki Dawnej
w ramach XXV SFMD

 

 

 


Czwartek, 26.06 - Kościół Wniebowzięcia NMP w Barcicach - godz.19.30

CHÓR GLORIA ( Ukraina), dyr. V. Syvochip

Alfred Schnittke (1934-1998)– Koncert na chór a capella

KONCERT NA CHOR A CAPPELLA (1984-1985) został napisany do tekstów opus magnum wielkiego ormiańskiego średniowiecznego poety Grzegorza Narykaciego (951-1003) – napisanej pod koniec życia twórcy trzeciej części Księgi śpiewów żałobnych.

Schnittke oddal w swej muzyce złożony, pełen wewnętrznych kontrastów poetycki świat poety. Cz. I i III utworu, bardzo rozbudowane i dramatyczne, ostro kontrastują ze spokojem i kontemplacją cz. II i IV. Ekspresyjne wokalizy tworzą symboliczne ramy dla recytacji. Psalmodia zaciera niekiedy znaczenie konkretnych słów. Charakter rozwoju muzyki medytacyjna swoboda, z jaką traktowany jest czas, częste pojawianie się odcinków o pełnej harmonii – wszystko to nawiązuje w swobodny sposób do arcydzieł muzyki dawnej Rosji i Rusi. Koncert na chór a cappella został ukończony latem 1985.

Chór kameralny GLORIA został założony ponad 10 lat temu. Credo artystycznym zespoły jest kreatywność, dążenie do perfekcji artystycznej, entuzjazm wykonawców i dyrygenta. Koncerty GLORII jako jedne z pierwszych na Ukrainie przywróciły życiu muzycznemu tego kraju utwory religijne z XVII i XVIII w., jak np. anonimowy zbiór z Biblioteki Nowogrodzkiej, datowany na XVII w. oraz nieznane, niemal niewykonywanie kompozycje takich kompozytorów jak M. Lvivsky, N. Dyletskij, M. Berezovskij, D. Bortnianskij, N. Lysenko, N. Verbickij. W repertuarze chóru znajduje się szerokie spektrum form muzycznych od muzyki Renesansu poprzez J. S. Bacha i kompozytorów klasycznych po współczesność (A. Part, I. Strawiński). Chór Gloria zdobywał nagrody na konkursach w Atenach, Tour, Riva del Garda i Arezzo i brał udział w wielu festiwalach na Ukrainie, w Polsce, Macedonii i Niemczech.

Od 1999 dyrygentem chóru jest Volodymir Syvochip, absolwent Wydziału Historii i Teorii Konserwatorium Lwowskiego, oraz Instytutu Studiów nad Sztuką, Folklorem i Etnologią Narodowej Akademii Nauk Ukrainy. Pod jego dyrekcją GLORIA występowała wielokrotnie na Festiwalach KONTRASTY, Dniach Europy we Lwowie, Dniach Muzyki Ukraińskiej w Warszawie, Przemyślu, Kijowskim MusikFest, Festiwalu Bachowskim w Sumach, Festiwalu Confiteor w Krakowie, Starym Sączu, Zielonej Górze. Dniach Muzyki Macedonskiej w Skopje, Zolotowerchyj Kyjiw Muzyczne Premjery Sezonu w Kijowie Chór dokonał też nagrań płytowych i radiowych (w tym Alcide D.Bortniańskiego i Panichidy M.Skoryka), płyty Kamo pojdu ot lycia Twojeho, Hospody, zawierającej utwory religijne Mykoły Lysenki i Panichidę pamieci Lysenki Kiryła Stecenki. Za działalność w dziedzinie ukraińskiej kultury muzycznej Chór GLORIA i jego kierownik artystyczny Wołodymir Sywochip zostali w 2003 odznaczeni Państwową Nagrodą im. M. Łysenki.

 

Czwartek, 26.06 - Kościół Wniebowzięcia NMP w Barcicach - godz.21.00

In omnem Teram - Muzyka czeskiego baroku

KWARTET RITORNELLO (Praga), kier. art. Michael Pospišil
Beata Pechačkova – sopran, skrzypce barokowe
Simona Holubcova: theorba, śpiew
Richard Seda: cynk, flet prosty, śpiew
Michael Pospišil - śpiew (bas), pozytyw organowy, cynk, dulcian, chalumeaux

  • Adam Michna z Otradovic:
  • Anjelské Přátelství 1653
  • (1600? – 1676)
  • Matky Boží slavná Nadaní
  • Dušivěno
  • Den svadební
  • Anjelské Přátelství
  • Alberik Mazák:
  • Da pacem Domine1649
  • (1609 – 1661)
  • Michael Pugnavit
  • Sub tuum praesidium
  • Pater noster a 4
  • Nobilissime Jesu
  • Andreas Hammerschmidt:(1611 – 1675)
  • Paratum cor meum1649
  • Anonymus:
  • Sonata cca 1650
  • Samuel Capricornus:(1628 – 1665)
  • Exaudi me Domine1655
  • Fridrich Bridel (1619-1680)
  • / V.K.Holan (1644 – 1718):
  • Zavítej k nám Dítě1658
  • Felix Kadlinský:(1613 – 1675)
  • Plesání Křesťanské Duše1665
  • Georg Arnold:(? - ?)
  • Canzon II1658
  • Pavel Josef Vejvanovský:(1639 – 1693)
  • O Bona Crux ca 1680
  • Jan Malina Hradecký:(? - ?)
  • Jasné Slunce již jest vyšlo1693
  • Václav Karel Holan Rovenský:
  • Ach můj milý Ježíšku1693
  • (1644 – 1718)
  • Anjele Boží Strážce můj
  • Na Procházku z kratochvíle
  • Píseň v Čas Májový
  • IN OMNEM TERRAM exivit sonus eorum,
  • & in fines orbis terrae verba eorum (Ps.18,5 )
  • PO CAŁEJ ZIEMI rozchodzi się głos jego,
  • & po wszytkich krańcach ziemi słowa jego (Ps.18,5)

Muzyka bez granic? Tak, i to jak środek porozumienia, ładu, pokoju. Uważam, że muzyki granej “na żywo” nie można dzielić na “dobrą” i “złą”. Przecież każdy utwór powstał z aktualnej i szczerej potrzeby, był “doskonały” w określonej sytuacji...

Czy jesteśmy w stanie wykonać utwory Palestriny, Monteverdiego, Bacha tak, jak oni sami to sobie wyobrażali? To ważne przede wszystkim dla nas, muzyków, bo to my przekazując bogactwo myśli i obrazów naszych przodków – przedstawiamy w istocie sami siebie. Szukamy tego bogactwa w każdym, najmniejszym nawet “dziełku”. Muzyka sama w sobie nie pyta się o “autentyczność”. Autentyczność, wierność przekazu jest ważna dla nas samych, jest naszą drogą, to my pytamy, szukamy.

Gdzie jest istota muzyki? Odpowiedzi na to pytanie musi szukać każdy z nas samodzielnie, nie istnieje uniwersalna recepta. Tylko wskazówki, tropy... Chcemy więc ukazać muzykę, w której znaleźliśmy dużą część nas samych, która długo leżała ukryta w archiwach, dopóki jej nie “wyswobodziliśmy” ponownie, by się nią z Wami podzielić.

Ziemie czeskie – a konkretnie trójkąt Czechy-Morawy-Śląsk przeszły w XVII wieku głębokie zmiany: przez pierwsze dwadzieścia lat cesarski dwór mieścił się w Pradze, która była skrzyżowaniem kultur europejskich, istnym “Babilonem”. Kiedy cesarz przeprowadził się do Wiednia, rozwój kulturalny nie ustał, ale – paradoksalnie (a cóż bardziej typowego dla baroku niż paradoks) – wszedł w nową fazę; zaczął rozwijać się czeski barok, samodzielny, choć żyjący rudolfińskim dziedzictwem. Niszcząca wojna trzydziestoletnia nie zdusiła rozwoju ducha, przeciwnie – potrzeba modlitwy przyniosła bogate owoce, które w pełni zakwitły dopiero w czasie pokoju, a więc około połowy stulecia. Muzyka czeska wydawana była w całym ówczesnym świecie. W końcu sami cesarze Ferdynand III., Leopold I. komponowali....

Silne i rozwinięte szkolnictwo muzyczne doprowadziło do tego, że Czechy były nazywane w końcu XVIII wieku “Konserwatorium Europy”. Prawie każdy muzyk komponował. Nikt jednak nie mógł się utrzymać wyłącznie z komponowania. Każdy był po trosze śpiewakiem, skrzypkiem, trębaczem, organistą, kapelmistrzem a w zasadzie wszystkim po trochu. Druk był drogi, a więc utwory kopiowano ręcznie. Studenci chętnie muzykowali tak, że niekiedy zaniedbywali oficjalne przedmioty i musieli być wykluczani ze szkół! Pojawiła się niewiarygodna ilość kompozycji, czasem piętnastoletnich autorów, głównie jezuickich, które rozchodziły się i były grane w całej Europie, a nawet poza nią. Jeśli zaś pilnie studiowali, znajomość muzyki była im przydatna w życiu, jako księżom, nauczycielom, urzędnikom, twórcom.

Jak rodzili się nowi kompozytorzy? Nikt nie miał – jak dziś – lekcji kompozycji w konserwatorium. Umiejętności każdy adept nabywał przede wszystkim praktycznie. Tworzone były pieśni, motety, msze, sonaty, balletti – czeskie, niemieckie, włoskie, francuskie. Dla dzisiejszego muzyka ich wykonanie jest niemożliwe bez znajomości konwencji, maniery, której nie można opanować inaczej niż w praktyce.

W ziemiach czeskich egzystowała muzyka pisana do tekstów łacińskich, czeskich, niemieckich, a niekiedy wszystkich trzech naraz. Rozpowszechniona była włoska wymowa łaciny, co miało konsekwencje muzyczne. Niektórzy kompozytorzy byli zarazem autorami tekstów, jak Michna, Holan, Bridel, Kadlinský. Michna i Vejvanovský czerpali dochody nie z kompozycji, a zprowadzenia karczmy winnej. Kadlinský, Mazák, Bridel, byli księżmi. Vejvanovský trębaczem biskupim, Michna, Hammerschmidt, Capricornus, Holan byli organistami. Autorzy jezuiccy funkcjonowali często jako misjonarze i redaktorzy. Muzyka cystersa Alberika Mazáka brzmiała z chóru kościoła św. Tomasza w Lipsku kilka lat przez nadejściem tam Jana Sebastiana Bacha jako kantora (być może Bach znał jego muzykę). I na odwrót – muzyka protestantów – wygnańców z Czech Andreasa Hammerschmidta i Samuela Capricorna grana była w katedrach w Pradze, Olomoucu, Kroměřížu…

RITORNELLO zajmuje się przede wszystkim wykonawstwem muzyki XVI i XVII w., zmieniając swój skład wedle zapotrzebowania i po konsultacji ze znawcami danej epoki. Jądro zespołu to 2-3 muzyków (śpiew, instrument, podstawa harmoniczna), którzy przeważnie grają na kilku instrumentach. Nieodłączną częścią przygotowania programu są intensywne badania i czynności edytorskie (z użyciem aparatu edycji tekstu i muzyki, hymnologii, organologii i in.). Założeniem jest ponowne wprowadzenie “muzyki poważnej” pomiędzy podstawowe potrzeby człowieka, jako uniwersalny język porozumienia. Może się to stać dzięki małym i najmniejszym formom muzycznym – pieśni, tańcowi) w ich wrodzonej elegancji i prostocie, surowości zarazem. Tworzy się więc – paradoksalnie – pomost między barokiem a romantyzmem!

Zespół używa historycznych instrumentów lub ich wiernych kopii – pozytywu organowego, cynku, renesansowych puzonów, dulcian, szałamaje, flety i fistuły, skrzypce barokowe, lutni, teorby, barokowej gitary, dud, barokowych moldanek, violi da braccio i da gamba, bębnów itp. Gra w dawnych, nierównomiernie temperowanych strojach, stosuje oryginalne techni gry i śpiewu, ornamentację i artykulacje z epoki, wprowadza stylowe improwizacje...Jego programy obejmują różne style – muzykę kościelną, dworską, taneczną, uliczną, wieżową (fanfary), okolicznościową i in. Poza koncertami na festiwalach i cyklach koncertowych w kraju i za granicą zespól bierze udział w żywej liturgii, wernisażach, konferencjach, nagrywa dla radia i tv. Nagrał dotąd cztery płyty: Adam Michna z Otradovic: LOUTNA ČESKÁ, MASOPUST JUŽ NASTAL! (Muzyka czasu karnawału), JESLIČKY, STARÉ, NOVÉ PÍSNIČKY, oraz VZHůRU NA PTÁKY! z pieśniami łowieckimi barokowych Czech.




 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 






 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

strona główna
*